13/09/2026
Giữa đêm, hai cái xe quất pha thẳng vào mặt nhau. Cả hai cùng mù, còn việc cần làm là nhường đường thì chẳng ai làm.
Cảnh này mình gặp hoài. Xe sau đá pha xin đường, người cầm lái phía trước không biết cú nháy đó nghĩa là gì, tưởng bị gây sự nên nháy trả lại. Đá đèn là thứ ngôn ngữ chỉ người quen đi đường mới hiểu, chẳng có sách nào dạy cả.
Mà hoá ra luật lại nói tới đúng cú nháy ấy. Bài trên Thanh Niên ra hôm 9/9 mổ lại chuyện này, dẫn điều 14 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ: muốn vượt thì phải ra tín hiệu trước, nháy đèn chiếu phía trước hoặc bấm còi. Nhưng trong đô thị và khu đông dân cư, quãng từ 22 giờ tối hôm trước tới 5 giờ sáng hôm sau, cái còi bị gạt ra khỏi danh sách. Chỉ còn đèn. Nghĩa là đúng cái khung giờ anh em tan ca đêm về, cái đèn là mồm miệng duy nhất của mình ngoài đường.
Bên nhận tín hiệu cũng có phần việc: ngó xem phía trước có trống không, đủ an toàn thì giảm ga, bật xi-nhan phải cho người ta biết là được vượt rồi đi sát về bên phải; chưa an toàn thì bật xi-nhan trái để báo là chưa vượt được. Và xi-nhan trái chỉ là lời nhắn, không phải cái cớ để đánh lái sang trái chặn đường người ta.
Có một chỗ Thanh Niên rào mà mình phải chép lại nguyên, vì trong phố phần lớn là đường nhiều làn: "không thể áp dụng máy móc cách nhường trên đường một làn cho mọi tình huống ở đường nhiều làn."
Về tiền, bài dẫn Nghị định 168/2024: tài xế ô tô không nhường cho xe xin vượt khi đường đã đủ điều kiện an toàn thì bị phạt 2 – 3 triệu đồng và trừ 2 điểm giấy phép. Nói cho sòng phẳng kẻo anh em hiểu nhầm: hai con số đó bài ghi rõ là của người lái ô tô, bài không nêu mức tương ứng cho xe máy nên mình không suy sang.
Phần luật thì mình dẫn lại nguồn, không phán thay người có thẩm quyền. Còn phần đèn là nghề của mình, mình nói chắc được ba điều:
Một, nháy hai cái ngắn rồi thôi, chờ. Nháy đèn là lời xin, không phải cái lệnh bắt người ta dạt ra.
Hai, bị nháy vào mặt thì đừng nháy trả. Người ta có thể đang xin đường thật.
Ba, đừng lôi đèn trợ sáng ra đá pha trong phố. Loại trợ sáng dạng toả kiểu L4X không có thấu kính nên luồng sáng bắn rất gắt, hợp để ra tín hiệu ngoài đường trường vắng thôi; quất thẳng vào mặt người chạy ngược lại trong ngõ thì thành trò gây sự. Xin vượt trong khu dân cư, nháy pha zin của xe là đủ.
Nói thêm cho đỡ ngỡ: không phải xe máy nào cũng có sẵn cái nút để đá. Hai dòng mình gặp nhiều nhất là Vario với Sirius, cụm công tắc bên trái không có nút passing rời. Nhưng đừng lấy tên xe làm chuẩn: tối nay anh em mở khoá điện, đẩy thử công tắc đèn về phía trước, thấy nháy là có, im lìm là không. Mất đúng mười giây.
Mình gom hết vào một bài, đường dẫn nằm ngay dưới phần bình luận. Trong đó có cả cuốn mỏng mình soạn cho anh em tự soi xe ở nhà, tải miễn phí, không mua gì của tiệm cũng chẳng sao.